Lidwoorden
Er bestaan drie lidwoorden: 'de', 'het' en 'een'. Het lidwoord hoort bij een zelfstandig naamwoord en duidt de bepaaldheid hiervan aan.
De bepaalde lidwoorden ('de' en 'het')
Een bepaald lidwoord duidt aan, dat een bepaald iets wordt bedoeld. Als het gaat over een stoel, dan wordt met 'de stoel' niet zomaar een willekeurige stoel bedoeld, maar een bepaalde stoel.
Het lidwoord 'het' wordt gebruikt bij het enkelvoud van onzijdige zelfstandige naamwoorden. Voorbeeld: het paard, het huis, het boek.
Het lidwoord 'de' wordt gebruikt bij het enkelvoud van mannelijke en vrouwelijke zelfstandige naamwoorden. Voorbeeld: de man, de vrouw, de tafel, de stoel.
Het lidwoord 'de' wordt ook gebruikt voor het meervoud van alle zelfstandige naamwoorden (zowel de mannelijke, de vrouwelijke alsook de onzijdige). Voorbeeld: de paarden, de huizen, de mannen, de vrouwen.
Het onbepaalde lidwoord 'een'
Met het onbepaalde lidwoord 'een' wordt aangeduid dat men bijvoorbeeld niet over een bepaalde stoel spreekt, maar over een (willekeurige, onbepaalde) stoel. Het onbepaalde lidwoord 'een' kan voor alle zelfstandig naamwoorden gebruikt (mannelijk, vrouwelijk, onzijdig). Voorbeeld: een man, een vrouw, een paard.
Wanneer gebruik ik 'de' en wanneer 'het'?
Het vinden van het juiste lidwoord bij meervoudsvormen is niet moeilijk; dit is altijd 'de'. Het vinden van het juiste onbepaalde lidwoord is ook niet moeilijk. Er is maar één onbepaald lidwoord, namelijk 'een'.
Moeilijker kan de keuze zijn tussen 'de' en 'het'. De keuze hangt af van het grammaticale geslacht (mannelijk, vrouwelijk of onzijdig) van het zelfstandig naamwoord. Er zijn geen sluitende regels voor de bepaling van het grammaticale geslacht, men moet dit gewoon leren en onthouden (weten). Als hulp de onderstaande tips:
Je gebruikt 'de' altijd bij:
• Planten, bomen, groenten, fruit
Voorbeeld: de gladiool, de eik, de sperzieboon, de banaan
• Namen van rivieren en bergen
Voorbeeld: de Waal, de Mont Blanc
• Beroepen
Voorbeeld: de slager, de kapper, de manicure
• Meervoud
Voorbeeld: de mannen, de vrouwen, de paarden
• Woorden die eindigen op -ing, -ie, -ij, -heid, -teit,-a, -nis, -st, -schap, -de, -te
Voorbeeld: de regering, de directie, de vrijheid, de ergernis, de rekenschap, de beroerte
Je gebruikt 'het' altijd bij:
• Verkleinwoorden
Voorbeeld: het mannetje, het vrouwtje, het paardje
• Woorden van twee lettergrepen die beginnen met be-, ge-, ver- of ont-
Voorbeeld: het begin, het geloof, het vermaak, het ontslag
• Namen van talen
Voorbeeld: het Duits, het Nederlands
• Woorden die eindigen op -isme of ment
Voorbeeld: het simplisme, het isolement
• Woorden die van werkwoorden zijn afgeleid
Voorbeeld: het lopen, het fietsen
