On Dutch poetry..
18 juni 2018
In het tijdschrift Literary Review the Enchanting Verses is het decembernummer van 2017 gewijd aan Nederlandse dichters en gedichten. In Engelse vertaling.
Meer over poëzie
18 juni 2018
In het tijdschrift Literary Review the Enchanting Verses is het decembernummer van 2017 gewijd aan Nederlandse dichters en gedichten. In Engelse vertaling.
Meer over poëzie
18 mei ‘18
Ik stond in de Amsterdamse boekwinkel Athenaeum op het Spui, en bekeek er de hoek met de dichtbundels. Ik pakte de bundel van Menno Wigman ‘Slordig met geluk’ (2018). Een beetje grappig, een beetje groots, een beetje klein las ik in strofes van 5,4,3,2 regels over een heldhaftig voornemen, een outcast en een man die uit een vulva viel (alliteratie!). En over pijn, mooi zijn, het ziekenhuis met overal maar niet opvallend wat rijmende woorden. Ik pik er nu één vorm uit, er staan andere in. Ondanks zware onderwerpen blijft de dichter telkens licht en bijdetijdse zaken die hij noemt roepen de herinnering op aan dichters van weleer.
Ik heb het boekje maar gekocht, ik kon het niet over mijn hart verkrijgen het daar weer terug op de tafel te leggen.
Scheveningen 29.1.18
Waar schrijven dichters gedichten over tegenwoordig? (3)
Tirade
Van het literair tijdschrift* Tirade heb ik de hele 61e jaargang 2017 (nr 466-469) kunnen bekijken, het was een jubileumjaar voor het blad dat vierde dat het dat jaar 60 jaar bestond.
De dichters
Acht Nederlandstalige dichters, waarvan vijf vrouwen en drie mannen, met gedichten die gingen over zintuigen, reizen, mystiek, sterven, natuur, oorlogsgeweld, het menselijk bestaan en de jeugd.
Diversiteit
Ik vond er de gedichten van Emma Crebolder (nr 469) die heel precies gingen over zintuiglijke waarneming, ruiken en proeven.
Dorien Dijkhuis (nr 467) dichtte over reizen en aanverwante zaken als woorden in een andere taal en rituelen bij het afscheid nemen, het gedicht ‘Overtocht’ leek te gaan over bootvluchtelingen, alhoewel niet expliciet. Estelle Boersma (nr 467) had grappige, licht mystieke gedichten, een gedicht vanuit een schimmel en een zoektocht naar dingen die ontologische waarde hebben. Van Irene Holzhaus (nr 467) twee gedichten over een geliefde die binnenkort sterven ging.
In Tirade nr 466 tenslotte gedichten van Peter Swanborn, over natuurobservaties, van mussen, rode bieten en regendruppels. Willem Thies schreef een gedicht over een moslimkind dat slachtoffer is van oorlogsgeweld. Verder gedichten over het gezicht van een actrice na de voorstelling, met een lay-out grapje waarin een gezicht te herkennen is, de gevolgen van een ongelukje en een etentje bij schoonouders.
In Thomas Möhlmann’s poëzie in dit nummer van Tirade las ik hoe grote ideeën en het leven van alledag samengaan, van zinloosheid, hoe de mens wel evolueert maar toch niet beschaafd wordt, en hoe de wereld in brand staat maar wij hier gespaard blijven. Anne Louise van den Dool sloot af met gedichten vol beelden over volwassen worden, de rol van ouders en kinderen, en het sussen van problemen tussen geliefden.
Vorm
Voor de liefhebber: ik zag weer binnenrijm, beeldspraak, spel met klank en ritme, enjambement of juist niet, lay-out, herhaling en vrij vers.
scheveningen 18.1.18
Waar schrijven dichters gedichten over tegenwoordig? (2)
Hollands Maandblad
Ditmaal bekeek ik de gedichten in Hollands Maandblad* (2017 – 8/9) om te zien waar de huidige poëzie van Nederlandstalige dichters over gaan.
Ditmaal bekeek ik de gedichten in Hollands Maandblad* (2017 – 8/9) om te zien waar de huidige poëzie van Nederlandstalige dichters over gaan.
Negen nieuwe
Negen nieuwe gedichten van vier dichters, twee vrouwen, twee mannen, over de liefde, leven en dood, ziekte en aftakeling en het water en angst.
Onderbroeken
Van Anne van Winkelhof drie gedichten die alledrie over voorbijgaande liefde vanuit het perspectief van een jonge vrouw gaan. De liefde geplaatst in het leven van alledag, met een colafles en een onderbroek. De beelden zijn lichamelijk maar niet erotisch en dat houdt de poëzie licht, doet glimlachen. Dat komt ook door het mooie gebruik van woordjes als 'al, maar, dan, zo, toch'.
Philip Huffs gedichten zijn melancholieker, de dichter filosofeert over denken en komt uit bij de dood, in het eerste gedicht, en betreurt alles wat hij door zijn onoplettendheid gemist heeft in het tweede, spelend met klanken en woorden en droef stemmend.
Vrouwkje Tuinman beschrijft in een indrukwekkend gedicht van twaalf drieregelige strofen, een ziekenhuis vanuit de bezoeker die kijkt en de zieke die lijdt. Een tweede gedicht begint met een oude grap ‘Ken je die van..’ en werkt naar de aftakeling van de mens toe, als lezer volg je de gedachtegang en de uitkomst is beklemmend.
Over water gaan de gedichten van Sander Meij, een met woorden geschilderde herinnering aan de zwemles als kind, en een tweede gedicht over de angst van de zwemmer voor het onvermijdelijke water.
Solide
Voor de liefhebber even over de vorm: de meeste gedichten tonen regelmaat in de strofebouw, maar eindrijm wordt nergens gebruikt. Alliteratie, woordspelingen, verrassende syntaxis, enjambement, binnenrijm, ritme, dat is wat poëzie poëtisch maakt. Punctuatie alleen in de twee lange gedichten van Tuinman, met af en toe korte zinnetjes zodat het geheel heel mooi solide overkomt.
-->
scheveningen 16.1.18
Waar schrijven dichters gedichten over tegenwoordig? (1)
Extaze
Ik vroeg me af waar gedichten van Nederlandstalige dichters tegenwoordig zoal over gaan, en ik bekeek een recent nummer van het literatuurtijdschrift* Extaze (nr 24, november 2017).
Ik vroeg me af waar gedichten van Nederlandstalige dichters tegenwoordig zoal over gaan, en ik bekeek een recent nummer van het literatuurtijdschrift* Extaze (nr 24, november 2017).
Persvers
Elf nieuwe gedichten, die gingen over een Japanse tuin op een ansichtkaart, een supermarkt, de liefde, de woorden, toerisme, de relatie tussen mens en natuur, en een monumentje voor de Holocaust.
Bananen
De eerste drie gedichten die ik las waren van Fred de Vries. Zijn onderwerp ansichtkaart verraste me, ansichtkaarten kom je niet meer zoveel tegen tegenwoordig. Maar het was er echt een, compleet met voor- en achterkant. Zijn gedicht over de supermarkt beviel me ook, het verwoordde vrolijk de verwarring waar een mens mee te maken krijgt in deze overvloedmaatschappij, zoals de keus tussen bruine bio-bananen en gele chiquita’s . Het onderwerp liefde, met de bijbehorende ongemakkelijkheden, kwam natuurlijk niet onverwacht.
Het gedicht over woorden, van Romain John van de Maele, deed me denken aan Paul van Ostaijen en hoe de jazz de woorden deed dansen en ze op de vlucht joeg, hoe zit dat nou tussen de poëzie van toen en die van nu, begon ik me weer af te vragen. Was het een ode aan het woord? Een ode aan de jazz? Ik vond het mooi.
Een gedicht van Marcel Roos ging over een stad, die werd vergeleken met de raadselachtige glimlach van de Mona Lisa, maar ook de stad was raadselachtig, niet Parijs, Troje misschien? Hij werd door grote groepen mensen bezocht - maar welke stad wordt dat tegenwoordig niet. Het enigma bleef onopgelost, een acrostichon zou fijn geweest zijn.
In de gedichten van Meliza de Vries kwamen de mens en de natuur aan bod, de vezels van de kleding en de structuur van de gedachten (steen) en de verwarring die dat mengsel brengt.
Punten en komma’s
En voor de liefhebber nog even over de vorm: hoe stond het daarmee?
Punten, komma’s, vraagtekens, dubbele punten, hoofdletters, het ene gedicht staat er vol mee, het andere heeft er niet een, en soms ontbreken wel de punten maar niet de komma’s, en soms staat alles er volgens de spellingregels in. Eindrijm kwam ik sporadisch tegen, ook zag ik binnenrijm, alliteratie etc. Traditionele schoolboek versvormen waren er niet bij. De strofebouw krijgt wel aandacht, en het vrije vers viert hoogtij.
* voor meer info over Nederlandstalige literatuurtijdschriften, zie http://www.literairetijdschriften.org/

